VNLOK neemt Meta voor de rechter wegens ontoereikende aanpak van illegale gokreclames
De Vereniging voor de Nederlandse Licentiehouders Online Kansspelen (VNLOK) heeft aangekondigd dat zij Meta Platforms voor de Nederlandse rechter daagt en tegelijkertijd een klacht indient bij de Europese Commissie, omdat het bedrijf de Digital Services Act zou schenden door onvoldoende actie te ondernemen tegen illegale gokadvertenties die Nederlandse gebruikers bereiken.
Deze stap volgt op maandenlange monitoring waarbij in het vierde kwartaal van 2025 meer dan 70.000 gokreclames gericht op Nederlandse gebruikers werden geteld, waarvan ruim 95 procent afkomstig bleek van niet-gelicentieerde aanbieders terwijl Meta minder dan 5 procent van die advertenties verwijderde.
De kern van de aanklacht tegen Meta
VNLOK stelt dat Meta als platformbeheerder onder de Digital Services Act verplicht is illegale content, waaronder reclame voor kansspelen zonder Nederlandse licentie, proactief te detecteren en te verwijderen, en dat het bedrijf hierin structureel tekortschiet waardoor de illegale markt floreert. De vereniging vraagt de rechter om een verklaring voor recht dat Meta de DSA overtreedt en eist dat het bedrijf zijn verwijderingsbeleid aanpast zodat illegale advertenties sneller en effectiever worden aangepakt.
Tegelijkertijd dient VNLOK een formele klacht in bij de Europese Commissie, het orgaan dat toezicht houdt op de naleving van de DSA door grote online platforms, met als doel dat de Commissie een onderzoek start naar de naleving door Meta van de Europese regels rond illegale content.
Resultaten van de monitoring in het vierde kwartaal van 2025
De cijfers die VNLOK presenteert komen voort uit systematische monitoring van Facebook en Instagram gedurende het vierde kwartaal van 2025 en laten zien dat de overgrote meerderheid van de getoonde gokreclames afkomstig is van aanbieders die geen vergunning bezitten van de Kansspelautoriteit, terwijl de platforms er niet in slagen om deze advertenties in voldoende mate te werenen. Volgens de monitoringgegevens werden in die periode meer dan 70.000 advertenties geteld die specifiek Nederlandse gebruikers bereikten en bleek minder dan 5 procent daarvan door Meta te zijn verwijderd nadat VNLOK ze had gemeld.
De vereniging benadrukt dat deze bevindingen aantonen dat de huidige aanpak van Meta onvoldoende bescherming biedt aan Nederlandse gebruikers tegen illegale kansspelreclame, en dat dit in strijd is met de verplichtingen die de DSA oplegt aan zeer grote online platforms.
De rol van de Digital Services Act
De Digital Services Act, die sinds 2024 volledig van kracht is, legt platforms als Meta de verantwoordelijkheid op om illegale content, waaronder reclame voor verboden of ongereguleerde activiteiten zoals kansspelen zonder licentie, effectief te bestrijden door middel van risicobeoordelingen, meldingsprocedures en transparante verwijderingsprocessen. VNLOK stelt dat Meta deze verplichtingen niet nakomt omdat de platforms reclame van niet-gelicentieerde gokaanbieders in grote aantallen blijven tonen aan Nederlandse gebruikers ondanks herhaalde meldingen en ondanks de duidelijke wettelijke kaders in Nederland.
De rechtszaak die VNLOK aanspant heeft als primair doel een rechterlijke uitspraak te verkrijgen die duidelijkheid schept over de reikwijdte van de DSA-verplichtingen voor Meta in de Nederlandse context, terwijl de klacht bij de Europese Commissie bedoeld is om de toezichthouder te bewegen tot handhavend optreden op Europees niveau.
Achtergrond van VNLOK en de Nederlandse gokmarkt
VNLOK vertegenwoordigt de licentiehouders die onder toezicht van de Kansspelautoriteit opereren en die zich committeren aan de strenge Nederlandse regels voor online kansspelen, waaronder reclamebeperkingen en bescherming van kwetsbare spelers. De vereniging ziet de massale aanwezigheid van illegale advertenties als een directe bedreiging voor de legale markt en voor de doelstellingen van de Wet Kansspelen op Afstand die in 2021 in werking trad.
De actie van VNLOK past in een bredere trend waarbij brancheorganisaties en toezichthouders in meerdere Europese landen proberen om grote techbedrijven verantwoordelijk te houden voor de verspreiding van illegale gokreclame via hun platforms, met name sinds de invoering van de DSA extra juridische instrumenten biedt om platforms aan te spreken op hun contentmoderatie.
Verwachte procedure en mogelijke uitkomsten
De zaak wordt naar verwachting in de loop van 2026 behandeld door de Nederlandse rechter, waarbij VNLOK een verklaring voor recht nastreeft en mogelijk ook vorderingen tot aanpassing van het beleid van Meta. De klacht bij de Europese Commissie kan leiden tot een formeel onderzoek en eventueel tot boetes of bindende maatregelen voor Meta als de Commissie oordeelt dat de DSA wordt geschonden.
Meta heeft in eerdere reacties aangegeven dat het platforms investeert in technologie om illegale advertenties te detecteren en dat het samenwerkt met toezichthouders, maar VNLOK meent dat de concrete resultaten onvoldoende zijn gezien de omvang van de aangetroffen illegale reclames.
Conclusie
Met de aankondiging van zowel een civiele procedure als een klacht bij de Europese Commissie zet VNLOK een stap om Meta juridisch en Europees verantwoordelijk te houden voor de verwijdering van illegale gokadvertenties die Nederlandse gebruikers bereiken via Facebook en Instagram, waarbij de monitoringcijfers uit het vierde kwartaal van 2025 als belangrijkste bewijs worden aangevoerd. De uitkomst van de zaak kan van invloed zijn op de manier waarop grote platforms omgaan met content die in strijd is met nationale kansspelwetgeving binnen de Europese Unie.
Meer informatie over de monitoring en de ondernomen acties is te vinden via de VNLOK-website.